یکی از مهمترین حقوق مالی که ممکن است در طول زندگی مشترک برای زنان مطرح شود، اجرتالمثل ایام زوجیت است. این حق در قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران بهروشنی مورد شناسایی قرار گرفته و زنان میتوانند در صورت تحقق شرایط قانونی، آن را از همسر خود مطالبه نمایند. در همین راستا، عباس شفیعی، وکیل پایه یک دادگستری مشهد، در این مقاله به بررسی کامل موضوع اجرت المثل ایام زوجیت و شرایط مطالبه پرداخته است. در ادامه، ضمن تعریف دقیق این مفهوم حقوقی، شرایط استحقاق، نحوه محاسبه، تفاوت آن با نحله و مرجع صالح برای طرح دعوا به تفصیل مورد بررسی قرار خواهد گرفت. چنانچه به دنبال آگاهی حقوقی در این زمینه هستید، با این وکیل متخصص در مشهد همراه شوید.
اجرتالمثل ایام زوجیت چیست؟
در روابط زناشویی، زن و مرد دارای حقوق و تکالیف متقابلی هستند. مرد مکلف به پرداخت نفقه، تأمین نیازهای مالی و حسن معاشرت با همسر خود است و زن نیز مکلف به تمکین اعم از تمکین خاص و عام میباشد. با این حال، بسیاری از کارهایی که زنان در طول زندگی زناشویی انجام میدهند، خارج از وظایف قانونی و شرعی آنهاست. کارهایی نظیر نظافت منزل، پختوپز، شستوشو، نگهداری از فرزندان و انجام امور خانه از جمله اقداماتی هستند که الزام شرعی یا قانونی بر عهده زن قرار نگرفتهاند.
در صورتی که زن این امور را به دستور شوهر و بدون قصد تبرع (یعنی بدون نیت انجام رایگان) انجام داده باشد، میتواند تحت عنوان «اجرتالمثل ایام زوجیت»، درخواست دستمزد این خدمات را از شوهر خود داشته باشد.
بر این اساس، سه شرط اساسی برای استحقاق زن به دریافت اجرتالمثل وجود دارد که در ادامه شرح داده میشود.
شما همراهان گرامی می توانید از طریق شماره های موجود در سایت ۰۹۱۵۲۰۳۲۰۰۲ یا ۲۰۰۶ ۷۶۰ ۰۵۱۳ با عباس شفیعی وکیل پایه یک دادگستری مشهد تماس حاصل نمایید.
شرایط دریافت اجرتالمثل ایام زوجیت
برای اینکه زن بتواند نسبت به مطالبه اجرتالمثل اقدام کند، باید سه شرط زیر برقرار باشد. از جمله:
- کارهای انجامشده جزء تکالیف شرعی یا قانونی زن نباشد و در عرف دارای ارزش مالی و قابل اجرت باشد.
- این امور به دستور و درخواست شوهر صورت گرفته باشد. اگر زن بدون خواست شوهر این امور را انجام داده باشد، مستحق اجرتالمثل نخواهد بود.
- زن این اقدامات را با نیت دریافت دستمزد انجام داده باشد، نه از سر لطف و بدون قصد مطالبه مزد (یعنی بدون قصد تبرع).
بهترین وکیل خانواده در مشهد
زمان مطالبه اجرتالمثل
زن میتواند در هر زمانی از زندگی مشترک، یا همزمان با رسیدگی به پرونده طلاق، نسبت به مطالبه اجرتالمثل اقدام نماید. بر اساس ماده ۲۹ قانون حمایت خانواده، یکی از مواردی که دادگاه در زمان صدور رأی طلاق مکلف به تعیین تکلیف آن است، اجرتالمثل ایام زوجیت میباشد. بنابراین، مطالبه اجرتالمثل منحصر به دوران پس از طلاق نیست و در صورت احراز شرایط، در طول زندگی مشترک نیز قابل وصول است.
در این مطلب میخوانید: اجرت المثل ایام زوجیت و شرایط مطالبه
نحوه محاسبه اجرتالمثل
پس از آنکه زن دادخواست مطالبه اجرتالمثل را تنظیم و به دادگاه ارائه کرد و شرایط استحقاق توسط قاضی احراز شد، موضوع به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع میشود. کارشناس مربوطه با در نظر گرفتن عوامل مختلفی اقدام به برآورد و تعیین مبلغ اجرتالمثل مینماید. مانند:
- مدتزمان زندگی مشترک
- نوع کارهای انجامشده
- تحصیلات زن
- وضعیت معیشتی خانواده
- درآمد مرد
- تعداد فرزندان
- وجود یا نبود خدمتکار
نکته: مبلغ اجرتالمثل برای هر شخص ممکن است متفاوت باشد و نمیتوان رقم مشخصی را از پیش تعیین کرد.
بهترین وکیل طلاق در مشهد
تفاوت اجرتالمثل و نحله
اگرچه برخی افراد اجرتالمثل را با نحله اشتباه میگیرند، اما این دو نهاد حقوقی تفاوتهای قابلتوجهی با یکدیگر دارند. از جمله:
- اجرتالمثل، مبلغی است که بر اساس خدمات و کارهای واقعی زن در منزل به دستور شوهر و با احراز شرایط قانونی، توسط کارشناس رسمی تعیین میشود.
- نحله، مبلغی است که تنها در زمان طلاق و در صورتی که زن مستحق اجرتالمثل نباشد، دادگاه بهصورت یک هدیه یا بخشش برای زوجه در نظر میگیرد و مستقیماً توسط قاضی تعیین میشود.
همچنین، اجرتالمثل در دوران زندگی مشترک نیز قابل مطالبه است، اما نحله تنها در زمان طلاق به درخواست شوهر قابل بررسی خواهد بود. بر اساس رویه قضایی، زن نمیتواند بهصورت همزمان هر دو را دریافت کند؛ دادگاه یکی از آن دو را تعیین میکند.
وکیل خانواده خوب مشهد
دادگاه صالح برای رسیدگی
مطابق با قوانین آیین دادرسی و خانواده، در صورتی که زن جدا از مرد زندگی کند، میتواند دعوای مطالبه اجرتالمثل را در دادگاه خانواده محل سکونت خود مطرح نماید. در غیر این صورت، دادگاه محل اقامت مرد نیز صلاحیت رسیدگی دارد.
مشاوره حقوقی طلاق مشهد
نتیجهگیری
اجرتالمثل ایام زوجیت یکی از حقوق مالی مهم زنان است که در صورت احراز شرایط قانونی میتواند به جبران بخشی از زحمات و تلاشهای زن در طول زندگی مشترک منجر شود. توصیه میشود در هنگام طرح این دعوا، حتماً با وکیل متخصص در امور خانواده مشورت شود تا روند رسیدگی با دقت و آگاهی حقوقی کامل انجام گیرد.
در صورت نیاز به تنظیم دادخواست مطالبه اجرتالمثل ایام زوجیت یا دریافت مشاوره حقوقی تخصصی در زمینه دعاوی خانوادگی، میتوانید با دکتر عباس شفیعی، وکیل پایه یک دادگستری و متخصص در امور خانواده مشهد، در ارتباط باشید.
